Werkplezier verhogen? Spel inzetten.

1 november 2021 | Artikelen, Blogs

Werkplezier dat willen we allemaal wel. Spel kun je daarbij inzetten; het maakt ons bovendien bewezen effectief. Toch mag werk nog lang niet altijd ‘leuk’ zijn. Hoe vind jij op jouw werk de natuurlijke verbinding tussen werk en spel terug? 

Niet spelen aan tafel! Hoor ik mezelf zeggen tegen mijn dochter van 3. Het ‘hoort’ nu eenmaal niet. Maar van die opmerking heb ik direct spijt. Spelend gaat het eten namelijk stukken makkelijker naar binnen. Hapje voor oma, hapje voor opa. Ik ga je boontje stelen… pas op ik pak hem. Als ik zelf spel inzet om haar te laten eten, dan is spelen ineens reuze effectief. Dan mag het ineens wél/

Spel zit in alle elementen van mijn leven. In mijn werk als theaterregisseur, in trainingen die ik geef in organisaties. Maar zeker ook in het opvoeden van kleine kinderen is het een troef. Opruimen doen we dansend op muziek van Pharell. De weg naar huis wordt een wedstrijdje. Moeite met aankleden? Zet haar trui even op je hoofd en je hebt meteen weer volop aandacht. Hoe zit dat bij jou?

Hoeveel speel jij in je dagelijks leven? Hoevaak gebruik je spel in je werk?

Het kan niet elke dag feest zijn

Volwassen mensen zeggen vaak tegen me. Ik wou dat ik spontaner was. Ik vind het moeilijk om plezier te hebben in de dagelijkse dingen. 4 van de 10 mensen gaat niet met plezier naar zijn werk. Dat soort opmerkingen raken me. Blijkbaar hebben we het onszelf afgeleerd om plezier te hebben in ons werk.

Ik moet denken aan de calvinistische gedachte waarmee ik ben opgevoed; “Het kan niet elke dag feest zijn.” Ik krijg direct de neiging me in te houden en weer serieus te gaan doen. Om vervolgens te denken: Waarom zou het niet elke dag feest kunnen zijn? En hard mijn best te doen om van zoveel mogelijk dingen een feest te maken.

We bezitten van nature speels vermogen. Spel was altijd overal en in alles. Totdat het ‘vrije tijd’ werd en werd losgeweekt uit de dagelijkse dingen. Het gevolg is dat we steeds meer prikkels van buiten af nodig hebben om plezier te maken: Een boottochtje, een netflix abonnement, lasergamen. Terwijl we in ons werk dure trainingen nodig hebben om onze spontaniteit en creativiteit te hervinden. Wat een omgekeerde wereld! Terwijl spel ongemerkt overal is.

Binnen de lijntjes

Spel ontstaat altijd en overal. Geen enkel mens wil 10 keer exact hetzelfde doen. Na een aantal herhalingen dient de variatie zich vanzelf aan. De vraag is alleen: hoe gaan wij met die creativiteit om? Proberen we haar in een hokje te stoppen? Dan zal ze naar verloop van tijd een zachte dood sterven. Alle hokjes afschaffen dan maar? Ook totale anarchie is niet bevorderlijk voor creativiteit. Je hebt hokjes nodig om buiten de hokjes te kunnen denken. Maar hoe creëer je dan een werkomgeving die speelsheid bevorderd?

Types

Er zijn vele vormen van spel. De een is gevoelig voor esthetiek. Hij snijdt zijn broccoli s’avonds in precies even grote stukjes en maakt daar stiekem een kustwerk van. De ander is gevoelig voor humor. De grappen die hij maakt bij het koffiezetapparaat zetten de dagelijkse beslommeringen in een ander licht. Weer een anders maakt alles tot een competitie en gaat ‘aan’ als hij wordt uitgedaagd anderen of zichzelf te overtreffen. Weer een ander is meer een gezelschapsspelletjesdier, altijd op zoek naar manieren om tot een betere sfeer te komen. En dan niet te vergeten; de puzzelaars, uitvinders en wetenschappers die je nergens blijer mee kunt maken dan een niet te kraken probleemstelling. De rollenspelers; perfect in het zich inleven in anderen. En tot slot; De mensen die niet zo houden van spelen zelf, maar het wel heerlijk vinden om spelregels voor anderen te bedenken.

Welk type ben jij? Waarschijnlijk heb je meerdere soorten ‘spelers’ in je.

Het geruststellende hiervan vind ik dat ieder mens, en dus ook iedere werknemer, ergens een speler in zich heeft. Door ieder op hun eigen manier uit te dagen kun je elke medewerker zonder uitzondering verleiden creatief te worden.

Het lastige zit er vaak in dat we het van elkaar niet direct herkennen. De chaoot denkt van de estheet dat hij pietje precies is; mierenneuker op details kan toch onmogelijk creatief zijn? Diegene die de hele tijd regels voor ons bedenkt.. pffff wat is daar nou creatief aan, die is gewoon bazig. De rollenspeler is een kameleon zonder ruggengraat.  De puzzelaar een nerd. Het gezelschapsspelletjes dier een softie of blij ei. En de winnaar een streber.

Door oordelen over elkaar te hebben en door te strikte hokjes voor elkaar te verzinnen remmen we creativiteit dus af.

Waarmee moedigen we creativiteit aan?

– Door spel onderdeel te laten zijn in alle aspecten van het werk (dus niet alleen bij het jaarlijkse teamuitje)
– Door verschillende vormen van spel aan te bieden, voor elk type een andere stimulans.
– Door mensen niet te verplichten het perse ‘leuk’ te moeten vinden
– Door in te spelen op waar mensen van nature al speels in zijn; door initiatief te versterken en belonen.

Ken jij ook organisaties die willen van medewerkers dat ze eigenaarschap tonen, oplossingsgericht zijn, creatief én inventief? Terwijl ze ondertussen alle elementen van spel weghalen uit hun omgeving? 

Vervang dan op jouw werk die saaie enquête eens door een ideëen wedstrijd met een geweldige prijs. Maak van die notitie in de email een interactieve 30 days challenge. Vervang de powerpointpresentatie eens voor een bordspel* waardoor medewerkers zelf tot inzichten kunnen komen. Zie je boekhouding als een grote sudoku puzzel. Het strategische beleidsplan als roman of stripverhaal. De bedrijfskantine als een plek waar je niet alleen een droge boterham naar binnen schuift, maar waar je dineert met bevriende collega’s. Wie weet wordt werk weer zo leuk als het hoort te zijn en in wezen is.

Serious business

Ik zelf heb goede hoop dat de scheiding tussen werk en plezier in de toekomst minder zal worden in plaats van meer. Kijk naar voorlopende bedrijven als Google. Wie weet zal er zelfs ooit een samenleving zijn waar speelsheid even serieus genomen wordt als toen we kinderen waren. Tot die tijd maak ik er bij Studio Spaak er in elk geval graag serieus werk van. Wil je weten hoe? Ik maak graag een belafspraak met je.

Wat doe jij om speelsheid op je werk te bevorderen? 

Er zijn veel inspirerende filmpjes over het belang van spel te vinden op het internet. Ik vind zelf die van Stuart Brown heel goed. Nog niet gezien? Dan zou ik die zeker even bekijken (en doorsturen aan je manager en collega’s) https://www.ted.com/talks/stuart_brown_says_play_is_more_than_fun_it_s_vital 

Wil jij live een show + workshop bijwonen?

Schrijf je in voor “zo kan het ook” en ontvang direct een uitnodiging in je mailbox van de eerstvolgende openbare show!
Klik hier voor meer informatie

Deel op Social Media